Projekt pn.: „Zielono-niebieskie Kowary”
Beneficjent projektu:
Gmina Miejska Kowary
Wartość projektu:
Całkowita wartość projektu wynosi 11.078.678,77 zł. Projekt „Zielono-niebieskie Kowary” korzysta z dofinansowania o wartości 9.394.624,88 zł pochodzącego z Islandii, Lichtensteinu i Norwegii ze środków Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego na lata 2014-2021 w ramach Programu „Środowisko, Energia i Zmiany Klimatu”, Obszaru programowego „Łagodzenie zmian klimatu i adaptacja do ich skutków”, Rezultatu Programu „ Realizacja inwestycji w zakresie zielono-niebieskiej infrastruktury w mieście”
Termin realizacji projektu:
16.11.2021-30.04.2024 r.
Cel projektu:
Celem projektu jest zwiększenie odporności Kowar na negatywne zjawiska wynikające ze zmian klimatu oraz adaptacja przestrzeni miejskiej i społeczności do tych zmian poprzez realizację działań w zakresie zielononiebieskiej infrastruktury i podnoszenie świadomości ekologicznej.
Działania projektu:
Projekt swoim zakresem obejmie działania adaptacyjne i mitygacyjne na rzecz przestrzeni miejskiej Kowar, które pozwolą na jej lepsze przystosowanie do zmian klimatu. Wśród nich zostaną wykonane prace związane z zieloną i niebieską infrastrukturą ( w tym m. in. remont zbiornika mający na celu zwiększenie jego zdolności retencyjnej wraz z rozwojem bioróżnorodności, wymiana nawierzchni na przepuszczalne, nasadzenia roślinności, zielone ściany i przystanki). Prace inwestycyjne zostaną uzupełnione o działania edukacyjno-informacyjne mające za zadanie wzrost świadomości ekologicznej społeczeństwa. W ich ramach planuje się prowadzenie kampanii w mediach i internecie, aktywizację mieszkańców poprzez udział w warsztatach, imprezach, konkursach oraz wzrost poziomu ich wiedzy w zakresie zmian klimatu w efekcie udziału w szkoleniach i konferencjach naukowych. Działania te zostaną skierowane do różnorodnej grupy odbiorców i zostaną dostosowane do ich potrzeb edukacyjnych. Zaplanowane działania infrastrukturalne oraz edukacyjno-informacyjne będą spójne oraz ściśle powiązane lokalizacyjnie i tematycznie w obszarze zmian klimatu. Projekt będzie realizowany w oparciu o „Plan Adaptacji do zmian klimatu Gminy Miejskiej Kowary do roku 2030”.
Efekty projektu:
Jako efekty projektu wskazuje się ograniczenie zanieczyszczeń, zwiększenie powierzchni terenów zieleni, rozwój zdolności retencyjnych, likwidację „miejskich wysp ciepła”, wzrost świadomości społecznej i zdolności adaptacjach mieszkańców w zakresie zmian klimatu.
Grupa docelowa:
Odbiorcami projektu będzie różnorodna grupa mieszkańców Kowar, dzieci, uczniowie i młodzież, nauczyciele, seniorzy, lokalni działacze ekologiczni, którzy staną się bardziej świadomi i wyedukowani w zakresie ochrony środowiska oraz zyskają lepsze otoczenie do życia.
Partner projektu:
Istotnym elementem działań miękkich jest nawiązanie partnerstwa z podmiotem z Norwegii, które umożliwi wymianę doświadczeń, a w efekcie której powstanie katalog zielono-niebieskich praktyk dla Kowar. Partnerstwo zostało zawiązane z podmiotem z Norwegii-Enfini AS działającą na rzecz wytwarzania energii z OZE
Zakres zadań projektu „ Zielono-niebieskie Kowary”
1. „Remont przepływowego zbiornika retencyjnego “Kowary” na potoku Bystra w Kowarach w celu zwiększenia jego retencji i bioretencji”.
Przedmiotowy zbiornik wodny w Kowarach jest zbiornikiem przepływowym i obecnie pełni funkcję małej retencji wód powierzchniowych. O zasilaniu zbiornika decydują naturalne przepływy potoku Bystra na wlocie do czaszy. W ramach inwestycji przewiduje się przeprowadzenie remontu poszczególnych elementów przedmiotowej budowli hydrotechnicznej, które uległy uszkodzeniom lub zestarzały się. Przewidziane do wykonania roboty mają na celu nie tylko polepszenie walorów estetycznych, ale i również poprawienie stanu technicznego oraz warunków eksploatacyjnych obiektu dzięki czemu będzie można uzyskać niezawodną i prawidłową pracę obiektu, szczególnie podczas przepuszczania wód powodziowych. W następstwie realizacji przewidzianych do wykonania robót nie nastąpi zmiana głównych charakterystycznych parametrów przedmiotowej budowli hydrotechnicznej. Brzegi zbiornika retencyjnego są tylko w części obetonowane. W ramach zadania planowany jest remont tych elementów, co pozwoli na zwiększenie zdolności retencyjnej zbiornika. Ponadto planowane jest umocnienie naturalnej linii brzegowej i skarp, odmulanie zbiornika.
2. Stworzenie obszaru bioretencji.
Zadanie polega na:
– zagospodarowaniu mokradeł przy wlocie potoku Bystra oraz nasadzenie roślinności wodnej oczyszczającej wodę,
– nasadzenie gatunków rodzimych, naturalnie rosnących w wodzie i na mokradłach, zrekultywowanie nawierzchni biologicznie czynnej,
– nasadzenie na terenie i wzdłuż ścieżki edukacyjnej roślinności: trawy, drzew i krzewów, bylin kwiatowych, oddających wilgoć do powietrza,
– utworzenie miejsca ciszy i odpoczynku,
– umocnienie fragmentów naturalnych brzegu zbiornika,
3. Rewitalizacja terenu wokół zbiornika.
– Zagospodarowanie terenu wokół zbiornika retencyjnego „ Kowary” przy ul. Zamkowej oraz przebudowa i zagospodarowanie ścieżki pieszej na cele rekreacyjno-edukacyjne. W ramach inwestycji planowane jest odsklepienie części elementów betonowych istniejącej ścieżki oraz budowa ścieżki z podbudową z materiałów przepuszczalnych.
– Oświetlenie terenu lampami z zastosowaniem OZE – paneli słonecznych– fotowoltaiki.
– Postawienie tablic informacyjno-edukacyjnych, ławek, koszy na śmieci i ławko-stojaków na rowery.
– Uzupełnienie piasku na istniejącej „małej plaży”.
– Montaż studzienki technicznej z pompą do pobierania wody przez beczkowozy w celu podlewania roślinności w mieście i do nawadniania terenu za pomocą pompy i zwijanego systemu węży do podlewania roślinności zaplanowanej do nasadzenia przy ścieżce i terenie zalewu Kowary.
– Stworzenie promenady – niskiego pomostu wzdłuż brzegu zbiornika przy mokradłach przy nasadzonej roślinności wodnej.
4. Rewitalizacja terenów zieleni.
– Stworzenie plenerowego miejsca edukacyjnego – Magiczny Ogród – II etap przy ul. Górniczej: wykonanie widowni i sceny oraz ścieżek z powierzchni przepuszczalnej (drobny kamień) oraz z ażurowych płyt betonowych, zainstalowanie systemu nawadniania roślin z pojemników na wodę deszczową oraz nasadzenie roślin w ogrodzie i stworzenie ścian zieleni.
– Na terenie Przedszkola Publicznego nr 1 ul. Sienkiewicza zaplanowano postawienie pojemników na wodę deszczową oraz stworzenie ogrodów deszczowych. Zakupiona zostanie drewniana altana z ławkami, budki lęgowe przy których zainstalowany zostanie tzw. „ Zielony Monitoring”. Przy budynku szkoły zostaną postawione ogród deszczowy i pojemniki na wodę deszczową.
– Na terenie Szkoły Podstawowej nr 1 zadaszone zostanie miejsce tzw. „ Edukacji pod chmurką”. Wokół zaplanowano nasadzenia zieleni, stworzenie zielonej ściany, Zakupione zostaną drewniane ławki oraz budki lęgowe przy których zainstalowany zostanie tzw. „ Zielony Monitoring”.
– Przy Zespole Szkół Ogólnokształcących stworzone zostanie miejsce „ Edukacji pod chmurką”( z altaną, ławkami i koszami), obsadzone krzewami i zielenią. Przy budynku szkoły zostaną postawione ogród deszczowy i pojemniki na wodę deszczową.
5. Zakup i montaż zbiorników na wodę deszczową.
W ramach zadania zostaną zakupione i zamontowane zbiorniki na wodę deszczową z systemem podłączenia do rynien budynków. Zbiorniki trafią do wspólnot mieszkaniowych i budynków komunalnych oraz jednostek podległych gminie.
6. Zakup i montaż ogrodów deszczowych.
W ramach zadania zostaną zakupione i zamontowane ogrody deszczowe z systemem nawadniania z rynien lub zbiorników na wodę deszczową. Ogrody deszczowe trafią do wspólnot mieszkaniowych i budynków komunalnych oraz jednostek podległych gminie.
7. Systemy wodne – fontanny.
– W Parku Rekreacji Rodzinnej w Kowarach zamontowana zostanie fontanna pływająca. Jej zadaniem będzie tworzenie wilgoci w powietrzu na terenie parku.
– Przy Urzędzie Miejskim w Kowarach zostanie przeprowadzony remont fontanny wraz z zakupem pompy elektrycznej do nawadniania/uzupełniania wody w obiegu zamkniętym ze zbiornika na wodę deszczową przy ratuszu. Zadaniem fontanny będzie tworzenie wilgoci w powietrzu i schładzanie temperatury powietrza w centrum miasta.
8. System nawadniania na Stadionie Miejskim.
Zostanie wykonany system zraszania boiska trawiastego do gry w piłkę nożną przy ul. Karkonoskiej. Woda ze studni chłonnych na wodę deszczową wykorzystana zostanie do nawadniania murawy boiska. W ramach projektu planowany jest zakup zraszaczy sektorowych, pompy głębinowej i materiałów przyłączeniowych.
9. Nasadzenia zieleni.
– Nasadzenia przy Miejskim Ośrodku Kultury – róże okrywowe, nasianie trawy, system nawadniania.
– Nasadzenia krzewów ozdobnych i bylin po bokach ścieżek na terenie zielonym na osiedlu przy ul. Matejki.
– Nasadzenia drzew przy Alei Wolności- platany formowane, róże okrywowe.
– Stworzenie Arboretum i zielonej ściany z winobluszczy na starym cmentarzu ewangelickim . Do obsadzenia terenu zostaną wykorzystane: rododendrony, azalie i cisy. Ustawione zostaną hotele dla owadów, zawieszone budki lęgowe. Mur cmentarza zostanie obsadzony roślinami pnącymi.
– Stworzenie Łąk kwietnych w Kowarach – nasadzenia trawy i kwiatów gromadzących wilgoć.
– Nasadzenia zieleni oraz stworzenie zielonej ściany przy Szkole Podstawowej nr 1.
– Nasadzenia roślin hydrofitowych przy Zespole Szkół Ogólnokształcących.
– Nasadzenia roślin pnących przy Szkole Podstawowej nr 3.
– Stworzeniu zielonych przystanków przy ul. Dworcowej z nasadzeniem na dachu roślin hydrofitowych, a w donicach bocznych roślin pnących.
– Nasadzenie krzewów, traw ozdobnych, bylin przy Muszli Koncertowej.
– Nasadzenia roślin pnących w ogrodzie Domu Tradycji Miasta Kowary.
– Nasadzenia w parku przy ul. Parkowej krzewów i traw ozdobnych oraz rodzimych paproci wieloletnich.
– Stworzenie zielonych mostków w centrum miasta- ukwiecenie 16 mostków na potoku Jedlica.
– Nasadzenia roślinności i zasilenie trawy w Parku Rekreacji Rodzinnej przy ul. Karkonoskiej.
– Nasadzenia kwiatów przy fontannie obok ratusza.
– Nasadzenia krzewów przy trybunach Stadionu Miejskiego.
10. Odsklepienia powierzchni nieprzepuszczalnych.
Przebudowa ciągu komunikacyjnego ul. Matejki – III etap. Zostaną odsklepione powierzchnie nieprzepuszczalne na osiedlowych ścieżkach. Ścieżki powstaną z przepuszczalnej podbudowy i kostki brukowej ekologicznej, przepuszczalnej dla wody.
11. Ściany zieleni.
– Przy ul. Ogrodowej powstanie kwiatowa ściana zieleni.
– Utworzenie zielonego ogrodzenia wraz z systemem nawadniania przy Zakładzie Eksploatacji Zasobów Komunalnych w Kowarach. Obsadzone zostanie ono roślinami pnącymi.
– Utworzenie zielonego ogrodzenia wraz z systemem nawadniania przy Szkole Podstawowej nr 3 pomiędzy ul. Józefa Borusiaka a ul. 1 Maja. Obsadzone zostanie ono roślinami pnącymi.
12. Zielone przystanki.
Zakup, transport i montaż zielonych przystanków z trawiastym dachem. Przy ścianach bocznych ustawione zostaną donice z roślinnością pnącą.
13. Popularyzacja jazdy na rowerze.
Nastąpi oznaczenie tras rowerowych tabliczkami kierunkowymi. Postawione zostaną ławko-stojaki na rowery z kamienia i drewna z motywem metaloplastycznych zwierząt w parku przy ul. Karkonoskiej, przy zbiorniku ul. Zamkowa , przy muszli koncertowej ul. Jagiellończyka, w parku przy ul. Parkowej, oraz na Kowarskiej Starówce.
14. Rozwiązania energooszczędne z wykorzystaniem OZE.
Stworzony zostanie system ładowania komórek z wykorzystaniem fotowoltaiki na przystankach na ul. Dworcowej, przy ratuszu oraz przy Miejskim Ośrodku Kultury. Będzie to ładowarka indukcyjna z wejściami USB do ładowania telefonu.
15. Wsparcie miejsc czynnych biologicznie w naturalnym środowisku.
Zostanie zakupiony system Zielonego Monitoringu składający się z kamer wraz z oprogramowaniem sieciowym. Zamontowany on będzie w miejscach czynnych biologicznie, w naturalnym środowisku życia roślin i zwierząt, na terenach zielono-niebieskich inwestycji, przy których zamontowane zostaną budki lęgowe. Kamery posłużą jako narzędzie edukacji i popularyzacji projektu.
16. Działania edukacyjno-informacyjne.
Organizacja kampanii edukacyjno-informacyjnych w mediach tradycyjnych oraz internecie.
17. Działania edukacyjno-informacyjne działania aktywizujące społeczność.
– Konkursy dla mieszkańców np. „Kowary do zielononiebieskiej pary”, „Zaadoptuj drzewo”, „EKOwary” itp.
– Wyjazdy edukacyjne do Karkonoskiego Centrum Edukacji Ekologicznej, do Szkółki Kontenerowej w Kostrzycy, itp.
– Warsztaty: filmowy dla uczniów w plenerze, praktyczne warsztaty dla mieszkańców z tworzenia i pielęgnacji przydomowych ogrodów deszczowych, zajęcia edukacyjne dla dzieci na świeżym powietrzu w edukacyjnej altance, warsztaty praktyczne dla dzieci z budowy budek dla owadów.
18. Działania edukacyjno-informacyjne: kształcenie i przekaz wiedzy w formie edukacji profilowanej.
– Szkolenia dla mieszkańców z zakresu użytkowania zbiorników gromadzących deszczówkę oraz z zakresu utrzymania i pielęgnacji ogrodów deszczowych.
– Szkolenia dla nauczycieli podnoszące ich kwalifikacje w zakresie tematyki zmian klimatu.
– Wizyta studyjna Partnera w Polsce wraz z przeprowadzeniem szkoleń dla mieszkańców.
19. Działania dot. informacji i komunikacji.
Działania dotyczące informacji i komunikacji, stworzenie tablic informacyjnych, konferencje i spotkania
Ulotka promująca pn.: „Zielono-niebieskie Kowary”
Galeria zdjęć z konferencji otwierającej projekt pn.: „Zielono-niebieskie Kowary” – 02.09.2022 r.
